Cafeïne in sport: van dopinglijst tot strategische performance tool
Cafeïne is één van de meest onderzochte ingrediënten binnen de sportvoeding. Wat vandaag bijna vanzelfsprekend is in gels, pre-workouts en sportdranken, stond tussen 1984 en 2004 nog op de dopinglijst vanwege de bewezen prestatie bevorderende effecten.
En terecht.
Studies tonen aan dat cafeïne de prestaties bij duursporten zoals wielrennen, lopen en roeien aanzienlijk kan verbeteren. Dit effect wordt verklaard door de stimulerende werking op het centraal zenuwstelsel. Cafeïne blokkeert adenosinereceptoren in de hersenen, verhoogt de concentratie en alertheid, stimuleert de hartslag en activeert de zogenaamde fight-or-flight response. Daarnaast vermindert ze de pijn- en vermoeidheidperceptie. Ook op vlak van snelheid en kracht zijn er voordelen, al zijn die minder uitgesproken dan bij duurinspanningen. Deze effecten dragen allemaal bij tot verbeterde sportprestaties.
Wie denkt dat een kop koffie in de ochtend automatisch tot topprestaties leidt, heeft het mis. Timing en dosering spelen een cruciale rol. Onderzoek toont aan dat een dosering van ongeveer 3–6 mg cafeïne per kilogram lichaamsgewicht, ingenomen 30 tot 60 minuten voor inspanning, optimaal kan zijn voor prestatieverbetering.
Niet alle cafeïnebronnen werken op dezelfde manier.
Guarana-extract (zoals Guaranol®) bevat van nature cafeïne, maar wordt trager vrijgegeven dan pure synthetische cafeïne. Dit zorgt voor:
- Geleidelijke energieafgifte
- Minder plotse pieken en crashes
- Betere maagverdraagzaamheid
- Stabielere focus tijdens langere inspanningen
Voor duursporters die meerdere uren moeten presteren, kan dit een belangrijk verschil maken.

Naast de positieve effecten heeft cafeïnegebruik ook een keerzijde. Inname later op de dag kan de slaap verstoren en zo het herstel belemmeren. Hoge dosissen kunnen leiden tot trillingen en hartkloppingen, wat nadelig kan zijn voor precisiesporten zoals racket- of schietprestaties. Bij regelmatig gebruik kan bovendien tolerantie optreden, waardoor hogere dosissen nodig zijn om hetzelfde effect te verkrijgen.
Cafeïne is geen wondermiddel. Het vervangt geen training, geen herstel en geen correcte koolhydraatinname.
Maar wanneer het doordacht wordt ingezet met de juiste dosis, timing en bron kan het net dat verschil maken in wedstrijdsituaties of intensieve trainingen.
Bij Sanas kiezen we daarom bewust voor kwalitatieve en gecontroleerde cafeïnebronnen zoals Guaranol®, zodat sporters kunnen rekenen op een stabiele, betrouwbare en doelgerichte energieboost.
Slim gebruik maakt het verschil tussen een kleine stimulans en maximale performance.